Szukaj w serwisie
O nas Administracja Pracownie Kliniki Poradnie specjalistyczne KLINIKA ZDROWEGO SERCA Wydarzenia Konferencje Wydawnictwo Biblioteka Fundacje Stowarzyszenia
Aktualności Kronika SCCS Wyróżnienia Akredytacja ISO Ankiety Opinie Pressroom Galeria Konkursy Praca Przetargi Dojazd Kontakt

Kronika Katedry i Kliniki Kardiochirurgii

Narodziny kardiochirurgii na Śląsku związane są z jej wielkim orędownikiem Stanisławem Szyszko (1912-1990) oraz Tadeuszem Paliwodą (1922-1981). Klimat, jaki stworzyli Ci ludzie wokół kardiochirurgii, miał ogromny wpływ na jej dalszy rozwój. Otwarty w roku 1967 Oddział Kardiochirurgii w obrębie I Kliniki Chirurgii Śląskiej AM w Zabrzu, kierowany przez S. Szyszkę, rozpoczął swoją działalność od operacji wrodzonych wad serca u dzieci, takich jak: koarktacje aorty, przetrwały przewód tętniczy Botalla oraz ubytki w przegrodzie międzyprzedsionkowej. Wśród dorosłych operowano głównie chorych ze zwężeniem zastawek. Dzieci były diagnozowane w Klinice Pediatrii Hager-Małeckiej, opiekowała się nimi K. Romańska w Szpitalu Miejskim w Katowicach. Ordynatorem był B. Karolczak, który współpracował również z J. Mollem w Łodzi. Istotną rolę w diagnostyce wad serca odegrał Zygfryd Wawrzynek - adiunkt Katedry Radiologii Śląskiej AM, który rozpoczął cewnikowanie serca. Wszystkie te operacje były wykonywane w ogólnej hipotermii bez krążenia pozaustrojowego. W ten sposób zoperowano 70 chorych z ubytkami międzyprzedsionkowymi z jednym tylko zejściem śmiertelnym. W 1969 roku zespół w składzie: S. Szyszko, T. Paliwoda, Z. Antoszewski, B. Marquardt, M. Pardela. J. Dobosz, S. Woś, M. Pietrzyk, E. Hadamik przeprowadził wiele zabiegów doświadczalnych na psach i cielętach w Ośrodku Doświadczalnym Śląskiej AM w Koźlu i Rokitnicy, mających na celu ocenę przydatności aparatu do krążenia pozaustrojowego rodzimej konstrukcji, zwanego „śląskim płuco-sercem". Konstruktorem tego aparatu, wspólnie z pracownikami Politechniki Śląskiej, był Z. Antoszewski.


Pierwszy zabieg na otwartym sercu z zastosowaniem tego aparatu i z dobrym wynikiem został wykonany w roku 1969 u 6-letniego chłopca z ubytkiem międzyprzedsionkowym. W roku 1972 ten sam zespół pod kierownictwem T. Paliwody (krążenie prowadził Z. Antoszewski) dokonał udanego zaopatrzenia ostrego urazowego pęknięcia aorty piersiowej. Pionierskim osiągnięciem zespołu T. Paliwody było wprowadzenie w 1974 roku metody leczenia głębokiej śpiączki wątrobowej w przebiegu wirusowego zapalenia wątroby lub zatrucia grzybami, gdzie wykorzystując aparat do krążenia pozaustrojowego dokonywano całkowitej wymiany krwi chorego z wypłukaniem łożyska naczyniowego dobranymi płynami infuzyjnymi. Mimo kontrowersyjności metody kilku chorych zostało
w ten sposób uratowanych.

W latach siedemdziesiątych na Politechnice Śląskiej w Gliwicach zostały wyprodukowane następne egzemplarze aparatów do krążenia pozaustrojowego, w które zostają wyposażone m.in. oddziały kardiochirurgii J. Oszackiego w Krakowie, S. Adamskiego w Białymstoku oraz R. Adamczyka w Katowicach-Ochojcu. Aparat ten, obok swego przeznaczenia w kardiochirurgii, zostaje także wykorzystany do innych celów. Tak np. w 1974 roku zespół:
Z. Antoszewski, S. Woś, M. Włodarski, A. Majewski, zastosował go z dobrym wynikiem do autohemotransfuzji śródoperacyjnej u chorego z krwotokiem po urazie wielonarządowym.
Marek Wolański buduje i organizuje w 1972 roku Wojewódzki Ośrodek Kardiologii w Zabrzu. Stwarza warunki do powołania Kliniki Kardiochirurgii pod kierunkiem Tadeusza Paliwody, w której pracowali również: Jolanta Dobosz, Stanisław Woś i Tadeusz Puzio. Operowano rocznie około czterdziestu chorych w krążeniu pozaustrojowym. Po śmierci Paliwody stanowisko p.o. kierownika Kliniki Kardiochirurgii w Zabrzu obejmuje Jolanta Dobosz. Kontynuuje dzieło Paliwody przy pomocy Antoniego Dziatkowiaka i jego zespołu z Krakowa. Przeprowadza w latach 1982/1983 z pełnym powodzeniem 15 operacji wad wrodzonych i zastawkowych serca w krążeniu pozaustrojowym. Za sprawą S.Szyszko przeniósł się na krótko w 1980 roku z Krakowa do Zabrza Jerzy Lewandowski.W roku 1986 Marian Pardela przejmuje tę Klinikę pod nową nazwą Klinika Chirurgii Ogólnej i Naczyń, a rolę kardiochirurgiczną przejmuje Klinika Kardiochirurgii ŚAM w Wojewódzkim Ośrodku Kardiologii w Zabrzu pod dyrekcją Stanisława Pasyka. Kierownictwo tej Kliniki obejmuje w 1984 roku Zbigniew Religa (uczeń Wacława Sitkowskiego) i 15 lipca 1985 roku rozpoczyna z pomocą W. Sitkowskiego operacje na otwartym sercu, zapoczątkowując dynamiczny rozwój nowoczesnej kardiochirurgii na Śląsku.

15.08.1985 r.

z osobistym udziałem Prof. W. Sitkowskiego jako Honorowego Gościa wykonano w Śląskim Centrum Chorób Serca pierwszą operację serca - rozpoczynając funkcjonowanie nowoczesnej kardiochirurgii na Śląsku.
1985 r. rozpoczęcie przez Z.Religę programu chirurgicznej reperfuzji w świeżym zawale serca.
05.11.1985 r. Z.Religa dokonuje transplantacji serca otwierając
w Zabrzu program transplantacji tego narządu.
1986 r. pierwsza w Polsce transplantacja serca i płuc - Z.Religa
1986 r. Z.Religa we współpracy z J.Vasku /Brno/
i W.Szumakowem /Moskwa/ dokonuje implantacji sztucznych komór rozpoczynając program mechanicznego wspomagania krążenia.
1987 r. M.Zembala wszczepia po raz pierwszy w Polsce obie tętnice piersiowe wewnętrzne w chorobie niedokrwiennej serca.
1987 r. M.Zembala i P.Buszman po raz pierwszy w Polsce wprowadzili chirurgiczne leczenie napadowego częstoskurczu komorowego wraz ze śródoperacyjnym mappingiem epi i endokardialnym.
1988 r. G.Cimochowski /kardiochirurg/ i W.Strzelewicz /perfuzjonista/ USA po raz pierwszy w Polsce, w Zabrzu wprowadzili nowy sposób ochrony serca
w czasie operacji serca stosując kardioplegię z krwią podawaną do opuszki aorty i drogą wsteczną do zatoki wieńcowej.
1989 r. A.Bochenek opracowanie techniki Drew pozwalającej na wykonywanie operacji wieńcowych z wykorzystaniem do oxygenacji własne płuca chorego (rozprawa habilitacyjna).
1989 r. M.Zembala opracowanie chirurgicznej reperfuzji mięśnia sercowego w świeżym zawale serca (rozprawa habilitacyjna).
1996 r. J.Skalski – Zaburzenia metabolizmu kolagenu z nadcisnieniem płucnym wywołanym doświadczalnie oraz u dzieci leczonych operacyjnie z powodu wrodzonych przeciekowych wad serca (rozprawa habilitacyjna).
1996 r. M.Wojtalik – Ocena kliniczna zastosowania mrożonego homograftu żylnego z zmodyfikowanym zespoleniu systemowo-płucnym Blalock Taussig
u noworodków i niemowląt ze złożonymi siniczymi wadami serca (rozprawa habilitacyjna).
1997 r. P.Knapik - Zastosowanie inhalacji tlenku azotu u chorych z nadciśnieniem płucnym po zabiegach kardiochirurgicznych (rozprawa habilitacyjna).
1992 r. G.Cimochowski /USA/ i J.Kaperczak wprowadzili po raz pierwszy w Polscetętnicę nabrzuszną dolną w rewaskularyzacji serca.
1993 r. Z.Religa, M.Zembala – rozpoczęcie w Polsce zabiegów trombendarterektomii płucnej (PTE) w przewlekłej zatorowości płucnej.
1995 r. J.Borzymowski i M.Machain /Argentyna/ wykorzystali po raz pierwszy w Polsce tętnicę promieniową jako pomost tętniczy.
1996 r. Z.Religa pierwsze wszczepienie polskiego pneumatycznego sztucznego serca POLTAH
1997 r. M.Zembala wspólnie z J.Chachques /Francja/ wykonali w Zabrzu pierwszy w Polsce zabieg kardiomioplastyki.
1997 r. Randal Batista /Brazylia/, J.Pacholewicz i B.Ryfiński wykonali pierwszy w Polsce zabieg wentrykuloplastyki.
1998 r. M.Zembala wykonał pierwszy w Polsce zabieg transplantacji pojedynczego płuca u chorej ze skrajnym zwłóknieniem śródmiążśzowym.
1998 r. K.Leuterjung /Monachium/, M.Krasoń /Zabrze/, W.Kuczmik /Katowice/ - założenie techniką endowaskularną stentów u chorych z tętniakami aorty piersiowej.
1999 r. R.Przybylski, M.Zembala J.Skalski - rozwój programu transplantacji serca u małych dzieci.
1999 r. (luty) Kit Arom /Minneapolis, USA/ i M.Zembala - pierwsza w Polsce operacja wady mitralnej serca techniką małoinwazyjną.
2000 r. R.Przybylski, Adam Grzybowski - pierwsze w Polsce zastosowanie żylno-żylnego natleniania pozaustrojowego (ECMO) u noworodka ze skrajną niewydolnością oddechową.
2000 r. J.Skalski, I.Haponiuk - największa liczba w Polsce operacji wrodzonych wad serca u dzieci z wykorzystaniem technik małoinwazyjnych.
2000 r. intensywny rozwój technik małoinwazyjnych
w chirurgii wieńcowej typu OPCAB (J.Pacholewicz, J.Kaperczak, A.Farmas) i MIDCAB (K.Filipiak, R.Przybylski, T.Hrapkowicz), operacji hybrydowych (M.Gąsior, T.Wąs, A.Wnęk, P.Chodór) z wykorzystaniem także technik torakoskopowego pobierania tętnicy piersiowej wewnętrznej.
2000 r. Rozwój programu operacji tętniaków łuku aorty i tętniaków piersiowo-brzusznych – seminaria i operacje zespołu zabrzańskiego wspólnie z prof. K.Okita /Japonia/ i prof. P.P.Zanetti /Włochy/, Zembala M., Przybylski R., Kaperczak J.
2000 r. Rozpoczęcie programu chirurgicznego leczenia utrwalonego migotania przedsionków (M.Zembala, D.Puszczewicz, R.Lenarczyk, R.Przybylski, Z.Kalarus). Wykonanie w roku 2000 – 1512 operacji serca w krążeniu pozaustrojowym (na trzech salach operacyjnych), co daje już po raz drugi (1999r., 2000r.) drugą pozycję w Polsce, po ośrodku Prof. A.Dziatkowiaka w Krakowie, mających 8 sal operacyjnych.
24.10.2001 r.

pierwsza w Polsce zakończona powodzeniem jednoczasowa transplantacja serca i płuc pod kierunkiem Prof. M.Zembali.
Skład Zespołu:

kardiochirurdzy
operator: prof. M.Zembala
dr R.Przybylski, dr J.Pardeus /torakochirurg z Kielc/, dr J.Wojarski, dr J.Pacholewicz, dr B.Zych

anestezjolodzy
dr J.Czapla, dr P.Nadziakiewicz

perfuzjoniści
G.Włoczka, T.Szary

2001r. Zespół z Zabrza w składzie: M.Zembala, R.Przybylski, D.Puszczewicz wykonał 3 operacje szkoleniowe z cyklu postępy w europejskiej kardiochirurgii, które były transmitowane z Kliniki Kardiochirurgii Uniwersytetu w Zagrzebiu /Chorwacja/ do 11 ośrodków kardiochirurgicznych w Europie, z interaktywną dyskusją.
30.08.2002 r. pierwsza w Polsce jednoczasowa transplantacja serca i nerek u 43 letniego pacjenta z nieodwracalnym uszkodzeniem serca i nerek (zespoły pod kierunkiem: R.Przybylski, L.Cierpka)
25.04.2003r. zespół z Zabrza pod kierunkiem M.Zembali wykonał pierwszą pomyślną transplantację pojedynczego płuca u 55 letniego chorego z ciężkim idiopatycznym zwłóknieniem płuc
04.2004 r. pierwsze w Polsce operacje serca u chorego przytomnego (w znieczuleniu epiduralnym) w składzie anestezjolodzy: P.Nadziakiewicz, P.Knapik, kardiochirurdzy: M.Zembala, R.Przybylski

Pierwszy w Polsce jednoczasowy zabieg hybrydowy rozległej całkowitej wymiany aorty wstępującej i łuku wraz z założeniem stent-graftu do aorty piersiowej (R.Przybylski, M.Krasoń)

11.12.2004r.

26.11.2008r.



22.12.2008r.

druga pomyślna transplantacja pojedynczego płuca u 54 letniego chorego z nieodwracalnym uszkodzeniem płuc ze zwłóknieniem śródmiąższowym (J.Wojarski)

Pionierskie zastosowanie przezkoniuszkowego małoinwazyjnego wszczepienia sztucznej zastawki aortalnej (biologicznej) - zespół lekarzy z udziałem kardiochirurgów, kardiologów inwazyjnych, kardiologa specjalizującego się w ocenie ultrasonograficznej, radiologa i anestezjologa wykonał przezkoniuszkową implantację zastawki aortalnej u dwóch pacjentek obarczonych bardzo wysokim ryzykiem zagrożenia życia w przypadku leczenia operacyjnego metodą klasyczną, tj. wymianą zastawki w krążeniu pozaustrojowym.

Pierwsze w Polsce wykonanie zabiegu przezudowej implantacji zastawki aortalnej - zespół lekarzy z udziałem , kardiologów inwazyjnych, kardiochirurgów, kardiologa specjalizującego się w ocenie ultrasonograficznej, radiologa i anestezjologa u jednej pacjentki z ciężką stenozą zastawki aortalnej obciążonej dużym ryzykiem operacyjnym.

/\
SCCS na Facebook'u

Fundacja Śląskiego Centrum Chorób serca

KRS 0000219230



Podaruj 1% Podatku

Dziękujemy za pomoc
Chorym i naszemu Szpitalowi